Tiếng gà trưa – Tiếng gọi tuổi thơ – Bình luận văn 7

Tiếng gà trưa – Tiếng gọi tuổi thơ – Bình luận văn 7

Hướng dẫn

Xuân Quỳnh (1942-1988) là nhà thơ tiêu biểu nhất của nền thơ hiện đại Việt Nam. Thơ Xuân Quỳnh thường hướng đến những hình ảnh, những sự việc bình dị, gần gũi của cuộc sống thường ngày trong gia đình, tình yêu thương, tình mẹ con, ông bà, v.v. Bài thơ Tiếng gà trưa là một bài thơ như thế. Bài thơ ra đời trong hoàn cảnh cả nước đấu tranh chống đế quốc Mỹ xâm lược. Cũng như nhiều tác phẩm cùng thời, thơ Xuân Quỳnh tập trung vào chủ đề chung của mọi nền văn học thời bấy giờ là tình yêu quê cha đất nước và cổ vũ tinh thần chiến đấu của mọi người, nhất là những người cầm súng. . Vì vậy, tuy bài thơ có nhiều kỉ niệm riêng của bản thân nhà thơ nhưng hình ảnh nhân vật trữ tình là người chiến sĩ lên đường ra tiền tuyến. Cái tôi cá nhân của người nghệ sĩ và tính cộng đồng của cả thế hệ, của cả dân tộc hòa quyện một cách tự nhiên, hồn nhiên, tỏa ra những cảm hứng vừa thân thương, gần gũi, vừa thiêng liêng, lay động lòng người.

Là một tác phẩm viết theo thể thơ tự do, trừ câu “Tiếng gà trưa” dài ba tiếng, còn lại, mỗi câu thơ gồm năm âm, liên kết với nhau, mở đầu và kết bài theo ý tưởng và tình cảm của nhà thơ. . Bài Tiếng gà trưa có thể coi là một bài thơ ngũ ngôn, một thể thơ lục bát của Việt Nam, xuất phát từ bài hát Nghệ Tĩnh họa mi và các bài đồng dao. Bài thơ vì vậy có giọng điệu trần thuật tình cảm, ngắn gọn, thủ thỉ, tự sự, miêu tả và biểu cảm. Trong bài thơ, cụm từ ba vần Tiếng gà trưa được lặp lại bốn lần ở đầu mỗi khổ thơ. Mỗi khi cất lên, câu ca dao này lại gợi lên một hình ảnh, một sự kiện trong ký ức tuổi thơ của chính tác giả và nhân vật trữ tình – người lính hành quân. Điệp năm Dậu giữa trưa như dòng nhạc chính kết nối các vần thơ và chỉ nhịp cho từng cung bậc cảm xúc của nhân vật trữ tình. Dựa vào mạch cảm xúc và cách kể này, chúng ta có thể hiểu và suy ngẫm về bài thơ ở ba đoạn: Tiếng gà gáy hành quân – khổ thơ một (khổ thơ đầu, bảy câu thơ đầu); Tiếng gà gọi tuổi thơ – đoạn hai (khổ hai, ba, bốn, năm, sáu – hai mươi sáu câu tiếp theo); Tiếng gà trống thúc giục tinh thần chiến đấu – đoạn 3 (hai khổ cuối).

Xem thêm: Chuẩn bị cho bài 7: Vẻ đẹp của Tiếng Việt

Đoạn đầu: Người lính chống Mỹ cứu nước – đoàn quân ra mặt trận, trong đó có nhà thơ – đã kể một sự việc tầm thường nhưng thú vị. Trên đường hành quân, khi đang dừng chân ở một ngôi làng nhỏ bên đường, bộ đội ta bỗng nghe thấy tiếng gà mái nhảy vào tổ. Câu ca dao được ghi lại nghe thật đắt giá và gần gũi. Sau đó, các ám chỉ nối tiếp nhau, lặp đi lặp lại ba lần giống như dư âm ba màu kỳ diệu của tiếng gà trống. Tiếng gà trống làm xao xuyến, làm dịu đi cái nắng gay gắt giữa trưa, xua tan đi bao mệt nhọc của người lính và … đánh thức những kỉ niệm xưa, nhớ lại tuổi thơ, làm sống lại anh chị em trong những năm tháng hồn nhiên, tươi đẹp nhất của đời người. Bài thơ “Tiếng gà trưa” ra đời trong lúc cả nước chống Mỹ sôi động và ác liệt. Đoạn đầu này kể lại một sự việc thường ngày và thơ mộng, giúp làm dịu không khí nóng bỏng của chiến tranh, mở ra không gian và thời gian thanh thản sâu lắng giúp người chiến sĩ, những người đọc đầu tiên. Cô ấy và chúng tôi có một khoảng lặng trong tâm hồn mình hôm nay để suy ngẫm sâu sắc.

Sau khi con gà trống nhảy vào hiện tại, ở đoạn thứ hai, con gà trống gợi lại những kỉ niệm tuổi thơ. Ba khổ thơ, hai mươi sáu câu liên kết với tiếng gà trống buổi trưa kể lại những tháng ngày tuổi thơ với biết bao kỉ niệm đẹp đẽ, thân thương. Nhờ có thơ mà chúng ta được sống với người lính này một ngày thật dịu dàng trong tình yêu thương của bà anh, và… câu chuyện về bầy gà cũng rất đẹp. Đó là những hình thù sặc sỡ của các chị “Gà mái mơ, hoa đốm trắng khắp người”, “Gà mái vàng, lông sáng như mặt trời”. Đây là câu chuyện xem gà mái đẻ bị mắng yêu. Đó là hình ảnh bà ngắm những quả trứng, nhìn con gà ấp bằng bàn tay khum khum, bằng tấm lòng nâng niu, nâng đỡ từng mầm sống nhỏ bé trong từng quả trứng. Rồi câu chuyện của anh ấy:

Xem thêm: Cảm nghĩ về câu ca dao, bạn như bủn rủn tay chân.

Tôi hy vọng không có sương mù

Bán gà cuối năm

Tôi có quần áo mới

Ôi cái quần jean

Một ống dài, rộng quét sàn

Áo cánh tre |

Đi ngang qua và lắng nghe tiếng sột soạt …

Càng về cuối, ký ức tuổi thơ càng xúc động. Qua những dòng thơ mềm mại, trong sáng như những nốt nhạc, hình ảnh người bà Việt Nam hiện lên đẹp như cổ tích. Bà dành hết sức lực và tình yêu thương cho đứa cháu nhỏ của mình. Bà cần mẫn chăm chỉ, nâng niu, nâng niu từng quả trứng, từng con gà con như chắt chiu, nâng đỡ những ước mơ hạnh phúc giản dị, nhỏ nhoi của đứa cháu thân yêu. Hình ảnh đứa cháu mặc áo mới do mẹ làm nghề nuôi gà thật hồn nhiên, trong sáng. Chỉ là “quần bò”, “áo cài cúc” (loại vải rẻ tiền, ngày nay ít dùng) nhưng đứa cháu gái – chắc là con gái – đã vô cùng cảm động và hạnh phúc. Đó không chỉ là những bộ quần áo dài rộng, một chút cử động phát ra âm thanh sột soạt mà là bao niềm hạnh phúc, biết bao trái tim cô ấy đã dành cho bạn. Những hình ảnh, tâm trạng của lứa tuổi thiếu niên – tuổi thơ của những người lính chống Mỹ – được khắc họa chân thực, chân chất, đậm chất nông dân và bản sắc Việt Nam, quả là đáng khâm phục. Họ là những người bình dị, được nuôi dưỡng để yêu thương và đùm bọc quê hương và những người thân yêu. Được hưởng niềm hạnh phúc này, họ thực sự cảm động và đời đời nhớ ơn quê hương, ông bà, cha mẹ. Đặc biệt đối với nữ sĩ Xuân Quỳnh, có lẽ tình yêu sâu đậm và biết ơn nhất chính là tình yêu ông bà. Nếu không yêu quý và trân trọng thì làm sao có thể viết nên những vần thơ, ghi lại những kỉ niệm đẹp đẽ như vậy. Thơ và đời, hiện tại và quá khứ đan xen, hài hòa, tự nhiên, hồn nhiên, trong trẻo như nắng giữa trưa và gió mát ngày hè.

Xem thêm: Nêu cảm nghĩ của em về người bà kính yêu của em

Từ tiếng gà trống gợi nhớ tuổi thơ ở đoạn 2, cho đến những câu thơ cuối cùng, người lính – tác giả Xuân Quỳnh – trở về với cuộc sống và thân phận của con người hiện tại. Tiếng gà trống buổi trưa đã trở thành tiếng nói của quê hương, cha mẹ, của cả dân tộc, đất nước lúc này như nhắc nhở con người ta hãy giang tay ra. Họ nói với chính họ. và nhắn tin cho anh ấy:

Tôi chiến đấu hôm nay

Vì tình yêu Tổ quốc

Vì làng thân thiện

Bà, cũng cho bạn

Vì con cặc mà tát

Tổ trứng hồng thuở ấu thơ.

Từ ký ức tuổi thơ ngập tràn trong tình yêu thương của ông bà, tình cảm ấy mở rộng đến tình yêu quê hương đất nước, nhắc nhở, thúc giục những người chiến sĩ – trong đó có nhà thơ Xuân Quỳnh – đảm đang tiến công giặc ngoại xâm để bảo vệ gia đình, làng xóm quê hương. và Độc lập và Tự do. của Tổ quốc.

Tóm lại, bài thơ “Tiếng gà trưa” được viết nên với âm hưởng quen thuộc, bình dị ở quê hương, đất nước nhưng thể hiện những tâm tư, tình cảm vô cùng cao cả của nữ sĩ Xuân Quỳnh. “Tiếng gà trưa” gợi lại bao kỉ niệm về một thời thơ ấu thơ mộng và tình yêu thương sâu nặng của người cháu gái. Tình cảm gia đình, quê hương khắc sâu lòng yêu nước của chúng tôi và nhắc nhở chúng tôi về tinh thần và trách nhiệm với đất nước.

Bài thơ được viết theo thể thơ ngũ ngôn với lối diễn đạt chân thành, tự nhiên, vừa biểu cảm vừa tự sự, nhiều hình ảnh, ngôn ngữ giản dị, xúc động lòng người.

Tổng kết đại hội đêm rằm tháng giêng, niềm vui tỏa sáng.

Nguồn: Bailamvan.edu.vn