Tình người cao hơn của cải – Bình luận văn học 7

Tình người cao hơn của cải – Bình luận văn học 7

Hướng dẫn

Tình bạn là một trong những đề tài có truyền thống lâu đời trong lịch sử văn học Việt Nam. Bạn Về Nhà là một bài thơ thuộc loại hay nhất về đề tài tình bạn và cũng thuộc loại hay nhất trong thơ Nguyễn Khuyến nói riêng, thơ Nôm Đường luật nói chung.

Đã quá lâu rồi bạn không về nhà,

Con xa, chợ xa.

Ao sâu có cá, câu cá thông minh,

Vườn rộng rào thưa, gà săn khó.

Cây bắp cải nảy mầm, chồi cà chua mới,

Bầu mới dây, mướp hoặc hoa.

Khi bắt đầu cuộc tiếp tân, không có trầu,

Tonton đến chơi, tôi và tôi.

Cũng như Bà Huyện Thanh Quan viết Qua Đèo Ngang, Nguyễn Khuyến viết bài thơ “Bạn đến chơi nhà” bằng thể bảy chữ, bát cú với sự kết hợp giữa thanh điệu, vần, bố cục, đối xứng, số giọng và số lượng. cụm từ rất hài hòa. Đó cũng là một bài thơ chữ Nôm, sử dụng từ ngữ giản dị, mộc mạc nhưng rất trong sáng và nâng tầm tiếng Việt. Trong sáng và thuần khiết hơn hết là tấm lòng chân thành đối với bạn. Nhà thơ dường như muốn nói với các bạn và tất cả chúng ta rằng: Tình bạn, tình người cao hơn cả của cải.

Câu thơ mở đầu bằng tiếng reo vui:

Đã được một thời gian, bạn đang về nhà

Cụm từ từ lâu đã chứng tỏ người bạn của nhà thơ đã lâu không đến thăm nhà thơ. Và cũng chứng tỏ rằng sự có mặt của chú hôm nay ở nhà là rất đáng quý, rất vui vẻ, dễ chịu, xứng đáng … để mở tiệc cho thỏa lòng mong mỏi, thỏa mãn tình cũ. Lời bài hát tự nhiên, như thường lệ, nhưng vẫn toát lên niềm vui chân thành của một người bạn.

Xem thêm: Bánh Trôi – Bài Thơ Nhiều Ý Nghĩa – Bình Luận Ngữ Văn 7

Sáu dòng tiếp theo từ câu 2 đến câu 7 chuyển giọng điệu bài thơ, chuyển từ giọng gây cười sang giọng kể và miêu tả. Nhà thơ kể lại hoàn cảnh gia đình của mình: vợ con đi vắng, chợ ở xa, ao sâu không bắt được cá, vườn rộng, không bắt được gà, rau quá non, quả cà tím vừa trĩu hạt. , giàn mướp, giàn mướp, chỉ có nụ và hoa… Mọi thứ đều thiếu, trống rỗng và không có gì gọi là… “làm vui lòng anh”. Ngay cả miếng trầu đi vào lịch sử theo phong tục quê hương “Miếng trầu là đầu trang sử” cũng không có ghi chép. Lời bài hát nhỏ nhẹ, chân tình, chân thực và dí dỏm, vừa để giải thích cho bạn nghe, vừa giới thiệu với bạn về cảnh nghèo khó của gia đình bạn. Nếu để ý giọng thơ và cách sử dụng ngôn từ của Nguyễn Khuyến, chúng ta sẽ thấy đằng sau cái nghèo vẫn ẩn chứa một điều gì đó, hứa hẹn một cuộc sống ấm no, giàu có. Nhìn vào cửa nhà của Tam Nguyên, chúng ta thấy anh không đơn độc, ngôi nhà cũng không quá hấp dẫn. Anh ta còn vợ con, già trẻ lớn bé, gia đình vẫn có thể đi chợ mua bán. Nhà còn ao sâu nuôi cá, vườn rộng nuôi gà, nhà có thể gieo bắp cải, trồng cà tím, có giàn bầu, giàn mướp, v.v. Mọi thứ đã sẵn sàng, nhiều thịt và cá, rau và trái cây vẫn còn mềm. . Chỉ có điều – chú ơi, khi chú đến… hoàn cảnh gia đình cháu không đáng đối xử với chú! Đằng sau những vần thơ kể thật, tả thật như một quan tòa, ẩn chứa những giọng văn trong trẻo, hóm hỉnh, tươi vui của Nguyễn Khuyến. Nói cách khác, nhà thơ đã nói rất khéo, rất tao nhã về cái nghèo của mình. Trong cái nghèo, người ta không bi quan hay than thở, ngược lại, họ vẫn bình tĩnh để bộc lộ bản thân, tìm sự đồng cảm, sẻ chia.

Xem thêm: Chuẩn bị cho Bài 7: Sửa đổi văn bản diễn cảm

Như vậy, ở đoạn cuối bài thơ, giọng điệu và ngôn từ đột ngột thay đổi, thân mật, mềm mại:

Bác đến chơi em với ạ!

Bao nhiêu nghèo khó, bao nhiêu tủi thân, bao nhiêu tủi hổ bỗng chốc tan biến, để tình bạn, tình người thăng hoa. Mọi của cải vật chất đều vô nghĩa. “Bác đến chơi, em với anh” là đủ, đó là điều tôi cần nhất, điều tôi mong đợi nhất. Câu ta với ta trong bài thơ này của Nguyễn Khuyến gợi nhớ đến câu ta và ta trong bài thơ Qua Đèo Ngang của Bà Huyện Thanh Quan, về mặt ngôn ngữ thì hai câu này hoàn toàn giống nhau. Nhưng về nghĩa chúng rất khác nhau. Đại từ ta trong thơ Thanh Quan dùng để chỉ chính nhà thơ, để nói về một cá nhân “tôi” đang thầm buồn, cô đơn. Hai từ nhưng một nghĩa. Và ta trong thơ Nguyễn Khuyến nói đến hai con người, thi nhân và người bạn của ông. Nói đến hai người bằng một đại từ nhân xưng như vậy, Yên Đổ đã ca ngợi một tình bạn thân thiết, khăng khít tưởng như không thể tách rời, chia đôi. Thêm nữa, cụm từ tôi và anh ghép mấy tiếng trước Tonton sang đây chơi đặt sau những dòng thơ về sự thiếu thốn vật chất bỗng bật cười thật vui. Rõ ràng, tình yêu, tình bạn và tình người là thứ quý giá nhất, cao hơn của cải, vật chất. Cấu tứ và cách dùng từ, chơi chữ của nhà thơ đất Hà Nam rất tài tình.

Xem thêm: Suy nghĩ về món quà tôi nhận được khi còn nhỏ

Tóm lại, bài thơ được sáng tác bằng cách tạo ra một tình huống không có gì xảy ra khi bạn đến thăm, sau đó thả một câu kết thúc: “Bạn đến chơi với tôi”, nghe như một tiếng cười khúc khích, từ đó ấm áp thêm một tình bạn. giàu có, hồn nhiên, mộc mạc, bất kể điều kiện. Về tình bạn, bài thơ còn chứa đựng một triết lí sâu sắc: tình người cao hơn cả của cải. Lời bài hát thuần Việt, giản dị, trong sáng và rất ý nhị, dễ hiểu, dễ nhớ.

Xem lại các ghi chú của khóa học Một đất nước hùng vĩ và được bảo tồn

Nguồn: Bailamvan.edu.vn